ANKARA’NIN BAŞKENTİ ÇANKAYA
Cumhuriyet öncesi, kale çevresinde oluşmuş eski kentin güneyinde bağlık bahçelik bir kırsal alan görünümünde olan Çankaya Ankara’nın başkent oluşu ile birlikte 1936 yılında Ankara’nın merkez ilçesi duruma gelmiştir. 1983 yılında Ankara’nın merkez ilçesi kaldırılarak il merkezi Çankaya, Altındağ, Yenimahalle, Mamak ve Keçiören olmak üzere beş ilçeye bölünmüştür. 1984 yılında Ankara Belediyesinin Büyükşehir Belediyesine dönüşümü ve 25 Mart 1985 tarihli yerel seçimler ile birlikte Çankaya İlçe Belediyesi olarak Ankara Büyükşehir Belediyesi Metropolitan alanı içerisinde yerini almıştır.
Çankaya, yerleşim yeri olarak bir parçası olduğu başkent Ankara’nın siyasal, yönetsel, sosyo-ekonomik ve kültürel kuruluşlarının en önemlilerini içinde bulunduran ilçesidir. Ülkenin en önemli yönetsel karar organlarını, çeşitli ülkelerin büyük elçiliklerini, iş ve ticaret merkezlerini, kültür ve sanat kuruluşları ile üniversitelerini barındıran bir yerleşim alanı olarak yalnızca ilçe sınırlarında yaşayanların değil başkent Ankara’nın, ülkenin hatta yabancı ülke insanlarının değişik amaçlarla uğradığı bir yerleşim yeridir. Bu anlamda Ulusal ve uluslararası düzeyde öneme sahiptir.
Batıda Yenimahalle ve Sincan, kuzeyde Altındağ, doğuda Mamak, güneyde Gölbaşı İlçesi ile çevrili olan Çankaya İlçesi coğrafi olarak kuzeyde vadi tabanı düzlükleri ve alçak şekillerden güneye doğru yüksek platolar, yamaçlar, sırtlar ve orta-yüksek platolar olarak tanımlanan jeomorfolojik bir yapıya sahiptir.
Nüfusu beş milyona yaklaşan, çok çeşitli hizmet alanlarının yoğun bir biçimde yer aldığı, sanayinin de giderek geliştiği, ülke yönetimine yön veren kararların alındığı, bir metropol kenti olan Ankara’nın en büyük ilçesi olan Çankaya’da özellikle yönetsel hizmet alanları ve tecimsel kullanım alanları yoğun olarak yer almaktadır. Ankara metropolü genelinde orta ve yüksek gelir grupları ile eğitim düzeyi yüksek olanların büyük çoğunluğu Çankaya İlçesinde yaşamaktadır. Ayrıca Ankara’nın kültürel-sanatsal etkinliklerinin büyük bir bölümü de Çankaya’da gerçekleştirilmektedir.
SOSYAL YAŞAM
İlçemiz son zamanlarda kırsal kesimden göçlerin yoğunlaşması nedeniyle hızlı bir nüfus artışına neden olmuş, yapılan imarsız gecekondulaşma neticesi dış kesimlerde düzensiz bir yapılaşma meydana gelmiştir. Bu göçün çoğunluğunu Çorum, Sivas, Yozgat, Kars, Çankırı, Erzurum ve Erzincan yörelerinin insanları teşkil etmektedir. Bu itibarla da değişik kültürlerin ve etnik yapıların bir arada bulunduğu görülmekte ise de bölgemizde bu özelliklerin şimdiye kadar bir sorun teşkil etmediği gözlenmiştir.
Nüfusun çoğu geçimini esnaflık, işçilik ve memuriyetten sağladığı gelirle idame ettirmektedir.
İlçemiz Belediye sınırları içerisinde kalan yerler imar planına uygun olarak çağdaş ve modern bir yapıya kavuşturulmuştur.
İlçemiz Çankaya’da şehir planları yapılırken depreme karşı dayanıklı yapılar kurulmaktadır. Bunun için dünyanın büyük kentlerinde görülen yüzden fazla katlı binalar İlimiz ve İlçemizde yapılmamıştır.
İlçemiz Çankaya tarım kenti değil, sanayi, ticaret ve hizmetlerin yoğunlaştığı bir kent özelliğindedir.
İlçemizde Devletin en üst düzey yöneticisinden en alt birimindeki hizmetliye kadar binlerce kişi Kamu Hizmetlerinde çalışmaktadır.
KÜLTÜR
Çağlar boyu Anadolu Medeniyetlerinin beşiği olan Ankara, Başkent olmasından sonra özellikle kültürel etkinlikleri açısından hızlı bir toplumsal gelişme ve yenileşme içerisindedir. Eski Anadolu kültüründen günümüze değin birçok uygarlığın uğrağı olan İlimizde gelenek, görenek ve kültürdeki gelişmelerin derin izlerini genellikle kırsal kesimde daha belirgin görmekteyiz.
İlin özellikle; Dikmen, Çankaya ve Gazi Osman Paşa semtlerinde eski Osmanlı mimarisinin taklidi ile başlayan akım; modern mimariye dönüşerek şimdiki çağdaş Türk mimarisinin biçim ve stiline önderlik etmiştir. Bununla birlikte Ankara Kalesindeki eski konak ve evler hemen hemen hiç bozulmadan günümüzde de yaşamaktadır.
İlimizde 30 civarında resmi ve özel müze, yeni tesisleri ile bir Milli Kütüphane, 43 halk, 1 gezici ve 1 çocuk kütüphanesi mevcuttur.
Ayrıca Ulusal ve Uluslararası kongre turizmine hitap eden çok sayıda resmi ve özel organizasyonlar kültürel faaliyetleri canlı tutmaktadır. İlimizde kültür ve sanat etkinliği gösteren 343 dernek ve vakıf faaliyette bulunmaktadır. İlimizde 418 matbaa, 32 sinema, 8 devlet tiyatrosu ile 21 özel tiyatro faaliyetlerini sürdürmektedir.
İlimiz Başkent olduktan sonra müzecilik alanında başarılı çalışmalarla adını duyurmuştur. Anadolu Medeniyetleri (Arkeoloji) ve Etnografya Müzeleri Cumhuriyetimizin ilk yıllarında kurularak, eserleri ile hızla zenginleşen müzelerimizdir.
İlimiz ve İlçemiz Cumhuriyet Döneminin kültür bileşimi ile ortaya çıkmıştır. Günümüzde Kültür ve Sanat Merkezi olan İlçemiz halkına özgü özellikleri göremeyiz. Ancak, anonim ürünler olarak gördüğümüz Çankaya Folklörü Ankara ve Anadolu Kültüründen ayrı düşünülemez.
Nüfusu bir milyona yaklaşan İlçemiz Çankaya’da yaşayanlar, uyum döneminden sonra modern ve çağdaş kent giysilerini benimsemişlerdir.
Eski Ankara Efesi giysileri olan zıvga, işlik, lorta , hırka, şal, dizlik, cimcime ve kama ile kadın giysilerinden; şalvar, patiska gömlek, salta kuşak, fes, yemeni ve tülbent, özel ve milli günlerde folklor gösterisi sırasında giyilir.
Kütüphaneler:
-Ankara Adnan Ötüken İl Halk Kütüphanesi
-Ankara Ali Dayı Çocuk Kütüphanesi
-Ankara Hüseyin Alper Halk Kütüphanesi
-Oran Sevgi Yılı Halk Kütüphanesi
-Cebeci Halk Kütüphanesi
-Milli Kütüphane
Tiyatrolar:
Bilet Gişeleri Telefonları:
Büyük Tiyatro : 324 22 11
Küçük Tiyatro : 311 11 69
Şinasi Sahnesi : 467 17 44 - 45
Yeni Sahne : 431 38 87
Oda Tiyatrosu : 311 11 69
Balgat Mahir Canova Sahnesi : 285 09 81 / tiyatro
Altındağ Tiyatrosu : 316 59 02
Toplu Bilet Satış : 309 24 14
Ankara Sanat Tiyatrosu (AST), Çan Tiyatrosu ( Çocuk Tiyatrosu), Nüans Tiyatrosu ( Çocuk Tiyatrosu), Devlet Tiyatrolarından; Şinasi Sahnesi, Yeni Sahne, Vuruşkan Tiyatrosu, Ankara Birlik Sahnesi, M. Paşa Üner İlsever Tiyatrosu, Ali Hürol Tiyatrosu
DEVLET OPERA ve BALESİ
Atatürk Bulvarı No:50 Opera Tel: 324 22 10 (2010)
TURİZM
İlçemize gelen turist sayısı azımsanmayacak boyuttadır. Her yıl turist sayısı artış göstermektedir. Bunun başlıca nedenleri;
lçemiz, Başkent Ankara’nın en modern, en temiz ve en lüks semtlerine sahiptir.
Turistik Oteller İlçemizdedir. (Hilton, Sheraton, Ankara gibi)
Turizm büroları ve tur acentaları vardır.
Cumhurbaşkanlığı, TBMM, Başbakanlık Konutu ve Bakanlıklar’da İlçemiz sınırları içerisindedir.
Lokanta ve Restoranlar ile eğlence merkezi turisti davet eder.
Ticaret ve kültürel etkinliklerimiz canlıdır.
Çankaya halkı turiste karşı centilmendir. Saygılı davranır.
İlçemizin Turistik Yerleri ve Yöreleri:
Anıtkabir, Atatürk Müzesi, Atatürk Anıtı (Zafer Anıtı-Sıhhıye), M.T.A Genel Müdürlüğü Tabiat Tarihi Müzesi, Güvenlik Anıtı, Oyuncak Müzesi (Cebeci-Ankara Üniversitesi Eğitim Fakültesi), Hitit Anıtı, Atakule, TBMM İlçemizin başlıca turistik yerlerindendir. Elmadağ Kayak Tesisleri, Ahlatlıbel Spor ve Eğlence Merkezi, Eğmir Gölü, İlçemizin Güneyinde ODTÜ arazi içerisindedir.
İlçemize gelen yerli ve yabancı turistler tarihi ve doğal güzelliklerin yanında yemeğini yiyecek, çayını içecek güzel köşeler ararlar. İlçemizdeki oteller, restoranlar, parklar, çay bahçeleri, sinema ve tiyatro salonları turistlerin aradığı özelliklere sahiptir.
ULAŞTIRMA VE ALT YAPI DURUMU
İlçemizin nüfusu 769.331 (22 Ekim 2000 Genel Nüfus sayımına göre ) kişi olmasına rağmen gündüz iki milyonu bulmaktadır.
Ulaşım karayolu ve demiryolu ile sağlanmaktadır. İlçemizi Doğudan Mamak, Batıdan Etimesgut ve Sincan’a bağlayan demiryolu üzerinde banliyö treni düzenli olarak işler.
Yapımı tamamlanan Çankaya’yı Yenimahalle ve Batıkent’e bağlayan metro 28.12.1997 tarihinde hizmete girmiş olup, günde 12 istasyon arasında 12 saat çalışarak yaklaşık 450.000 yolcu taşımaktadır. AŞTİ-Dikimevi hattı üzerinde 30 Ağustos 1996 tarihinden itibaren Ankaray raylı sistemi çalışmaya başlamıştır.
İlçemizde askeri ve sivil hava alanı yoktur.
Karayolları İlçemizi örümcek ağı gibi sarmıştır. Tamamı asfalt kaplama olan yolların bakım ve onarımı anayol ve caddeler haricinde Çankaya Belediyesi tarafından yapılmaktadır. Çevre yolu ile tüm komşu İlçelere bağlantılıdır. Ayrıca çevre İllerden Konya, Eskişehir, İstanbul ve Kırıkkale bağlantısı vardır.
İlçemizin merkezi ile mahalleleri arasındaki ulaşımı belediye otobüsleri, minibüs (Dolmuş), Özel Halk Otobüsleri ve ticari taksiler ile sağlanmaktadır.
İlçemizde su ve kanalizasyon hizmetleri, Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı bünyesindeki, ASKİ Genel Müdürlüğünce yerine getirilmektedir.
Ülkemiz Ankara’dan ve Çankaya’dan yönetilir. İlçemiz Devletin üst kademe yöneticilerinin, yabancı elçilik mensuplarının bulunduğu bir yer olması, oldukça gelişmiş ticaret ve hizmet (Kamu ve Özel) potansiyeline sahip olması nedeniyle yurt içi-yurt dışı haberleşme ağı çok geniş ve de yoğundur. Haberleşmeler bilgisayar, faks, telefaks, telefon, telgraf, mektup gibi araçlarla sağlanır.
Kaynak: cankayakaymakamligi.gov.tr
